نمایش آثاری از یک تمدن رازآلود باستانی در موزه باستان‌شناسی جیرفت

نمایش آثاری از یک تمدن رازآلود باستانی در موزه باستان‌شناسی جیرفت

نمایش آثاری از یک تمدن رازآلود باستانی در موزه باستان‌شناسی جیرفت
ایران را باید صاحب یکی از کهن‌ترین تمدن‌های بشری دانست. سرزمینی که در نواحی مختلف آن آثاری از تمدن‌های انسانی باستانی پیدا شده است. این تمدن‌ها در برخی فنون و مهارت‌ها تا حدی پیشرفته هستند که مورخان را شگفت‌زده می‌کند. در شهرستان جیرفت در استان کرمان، در جنوب ایران، آثاری از یکی از همین تمدن‌های باستانی به دست آمده است. تاکنون در تپه‌های باستانی شهرستان جیرفت کاوش‌های متعددی صورت گرفته و هر کاوش، اطلاعات و یافته‌های شگفت‌انگیزی را در اختیار باستان‌شناسان قرار داده است. مجموعه‌ای از این یافته‌ها امروزه در «موزه باستان‌شناسی جیرفت» نگهداری می‌شود. برای بازدید از موزه باستان‌شناسی جیرفت باید به بلوار هلیل، پارک دلیری بروید.

تاریخچه موزه باستان‌شناسی جیرفت

داستان کشف تمدن باستانی جیرفت به یک اتفاق باز می‌گردد؛ زمانی که یک کشاورز حین شخم زدن زمین خود به یک کاسه برخورد و با کنکاش بیشتر به گورستانی پنج‌هزارساله رسید. پس از این اتفاق، خبر کشف یک محوطه تاریخی در همه جا پیچید و پیش از همه، قاچاقچیان و سارقان آثار تاریخی را به خود جلب کرد. تا حدود یک سال و نیم بعد، آثاری زیادی از این منطقه به خارج از ایران قاچاق شد، ولی در نهایت با تلاش شماری از باستان‌شناسان قائله تخریب و غارت محوطه‌های تاریخی جیرفت خاتمه یافت. بعدها 18 شیء تاریخی که برای فروش به انگلستان برده شده بود (شامل دو کوزه، سه وزنه، یک ظرف، یک کاسه ارزشمند و شش گلدان) به ایران بازگردانده شد.


 کتیبه‌ای که در موزه باستان‌شناسی جیرفت نگهداری می‌شود

بیشتر آثار به نمایش گذاشته‌شده در این موزه از «تپه‌های کنار صندل» در جنوب جیرفت کشف شده است. این تپه‌ها به عصر برنز (هزاره دوم و سوم پیش از میلاد) مربوط هستند. دو تپه «کنار صندل الف» و «کنار صندل ب» با فاصله چند کیلومتری از یکدیگر قرار دارند و ارتفاع آن‌ها به 13 و 21 متر می‌رسد. کشف یک برج دو طبقه در کنار صندل ب با کتیبه‌هایی که با خطی ناشناخته نوشته شده، یکی از جالب‌ترین موضوعات مرتبط با این تپه‌های باستانی شمرده می‌شود. آثاری که در این تپه‌ها به دست آمد، ادعاهای مربوط به وجود تمدن باستانی جیرفت را که از سوی برخی کارشناسان ابهاماتی در آن وارد شده بود، تایید کرد. حتی برخی باستان‌شناسان تمدن جیرفت را یک تمدن مستقل توصیف کرده‌اند که موفق شده است به خط و معماری مخصوص خود دست پیدا کند. آن چه مسلم است با وجود کاوش‌های صورت‌گرفته در تپه‌های باستانی جیرفت و اشیای درخشان و جالب توجهی که در موزه باستان‌شناسی جیرفت به نمایش درآمده، هنوز هم ابهامات زیادی پیرامون این تمدن باستانی وجود دارد.

ویژگی‌های موزه باستان‌شناسی جیرفت

موزه باستان‌شناسی جیرفت در دو طبقه، به نمایش بیش از یک هزار شیء تاریخی اختصاص دارد. ظاهر بیرونی این ساختمان با نمای سفیدرنگ و ستون‌های بلندش بسیار با شکوه جلوه می‌کند. بیشتر اشیایی که در این موزه در معرض دید بازدیدکنندگان قرار دارد به هزاره سوم پیش از میلاد مربوط است. ظروف سنگی منقوش، بیشتر اشیای موزه را تشکیل می‌دهند. این ظروف با طرح‌های انسانی و حیوانی و نقوشی که به عقیده برخی کارشناسان نمادی از موجودات افسانه‌ای است، تزئین شده‌اند. بیشتر ظروف سنگی موزه، با استفاده از سنگی که «سنگ صابون» نامیده می‌شود ساخته شده است. به گفته باستان‌شناسان مردم جیرفت قدیم در هنر کنده‌کاری روی صابون استاد بودند و با استفاده از تصاویر انسانی، حیوانی و گیاهی آثار هنری زیبایی می‌آفریدند. چندین شیء از سنگ لاجورد نیز در موزه نگهداری می‌‌شود.


ظرف سنگی کشف‌شده در تپه‌های تاریخی جیرفت که با نقش برجسته تزئین شده است

برخی کشفیات نشان می‌دهد مردم جیرفت از سنگ‌های زینتی به شکلی مخصوص استفاده می‌کردند و احتمالا آن را محافظی در برابر طلسم و جادو به شمار می‌آوردند. در حال حاضر نیز می‌توان رگه‌هایی از چنین باورهایی را در میان مردم جیرفت مشاهده کرد. چندین تندیس مرمری انسان و حیوان، مجسمه‌های مفرغی و سفال‌های منقوش و ساده دیگر اشیای مهم موزه شمرده می‌شوند. تندیسی که به «انسان‌عقرب» مشهور شده، یکی از رازآلودترین آثار موزه است. در این تندیس موجودی با سر انسان و دم عقرب به چشم می‌خورد که احتمالا در نظر مردم باستانی منطقه، صاحب قدرتی ماورایی بوده است.
نام نمایش آثاری از یک تمدن رازآلود باستانی در موزه باستان‌شناسی جیرفت
کشور ایران
ناحیهکرمان
شهرجیرفت
نوعتاریخی

ش ی د س چ پ ج

سازمان فرهنگ و ارتباطات اسلامی یکی از سازمان‌های وابسته به وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی است که در سال 1374 ه.ش (1995 میلادی) تأسیس شده است.[بیشتر]

متن خود را وارد کرده و Enter را فشار دهید

تغییر اندازه فونت:

تغییر فاصله کلمات:

تغییر ارتفاع خط:

نوع ماوس را تغییر دهید: